( 1 ) ( يهود مدينه ) كه پيش از ( هجرت پيغمبر به مدينه ) در آرزوى پيروزى بر كفّار به سر مىبردند ( به وسيلهء پيروى از پيغمبر خاتم ص ) و چون آنچه را شناخته بودند نزد آنها آمد بدان كفر ورزيدند لعنت خدا بر كافران باد » اين است تفسير دو وجه جحود و انكار . وجه سوم از وجوه كفر ، كفر به نعمت است و اين گفتار خدا تعالى است كه سليمان را حكايت مىكند ( 40 سوره نمل ) : « اين از فضل پروردگار من است تا مرا بيازمايد كه شكر گزارم يا ناسپاسى كنم ، هر كه شكرگزارى كند همانا براى خود شكرگزارى كرده است و هر كه ناسپاسى كند راستى كه پروردگارم بىنياز و كريم است » و فرموده است ( 7 سوره ابراهيم ) : اگر شكر كنيد هر آينه براى شما فزون كنيم ( نعمت را ) و اگر ناسپاسى كنيد راستى عذاب من سخت است سخت » و فرموده است ( 152 سوره بقره ) : « مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم و مرا شكر كنيد و به من ناسپاسى نكنيد » . وجه چهارم ترك آنچه خدا عز و جل بدان دستور داده است و آن مقصود است از قول خدا عز و جل ( 84 سوره بقره ) : « و گاهى كه از شما پيمان گرفتيم خون همگنان خود را نريزيد و آنها را از خانه خون بيرون نكنيد سپس اعتراف كرديد و شما بر آن گواه شديد ( 85 ) سپس هم شماها همگنان خودتان را كشتيد و گروهى آنها را از خانه‌هاشان بيرون كرديد و به كينه‌ورزى و دشمنى با آنها تظاهر و كمك كرديد و اگر آنها را اسير نزد شما آوردند فديه براى آنها مىدهيد و هم آن است كه بيرون كردن آنها از خانه‌شان بر شما حرام است آيا به بعضى از مقررات كتاب ( تورات ) مىگرويد و به بعضى كافر مىشويد ، چيست سزاى هر كه از شماها اين كار را مىكند خدا » آنها را كافر دانسته به واسطهء ترك آنچه خدا به آنها فرمان داده است ، و نسبت ايمان بدانها داده ولى از آنها نپذيرفته است